COP31 Başkanı Bolat: Sanayide karbonsuzlaşma için uluslararası ortaklarla çalışılacak

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye’nin BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) Başkanı sıfatıyla, sanayinin uzun vadeli rekabet gücünü güçlendirirken karbonsuzlaşma yatırımlarını hızlandırmak için uluslararası ortaklarla birlikte çalışma kararlılığını dile getirdi.

Üç temel alanda öneriler

Bolat, Antalya’da COP31 kapsamında Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) tarafından düzenlenen “İş ve Yatırım Zirvesi”nde “Rekabet Gücü İçin Karbonsuzlaşma: Sanayinin Yeni Denklemi” panelinde konuştu. Bakan, Sanayide Karbonsuzlaşma Çalışma Grubu’nun tavsiyelerine dayanan üç alanın öne çıktığını belirtti.

İlk olarak Bolat, şirketlerin yatırım kararlarını verebilmesi için öngörülebilir düzenlemelere ihtiyaç duyduğunu ifade etti. Türkiye’nin İklim Kanunu kapsamında 2026’da pilot uygulamaya geçilen Emisyon Ticaret Sistemi’nin (ETS) yasal dayanağını oluşturduğunu anlatan Bolat, Yeşil Mutabakat Eylem Planı’nın 2026-2030 dönemini kapsayacak şekilde güncellendiğini aktardı.

Sınırda karbon düzenlemesi ve ihracat

İkinci başlık olarak Bolat, iklimle ilişkili düzenlemelerin uluslararası ticareti giderek daha fazla şekillendirdiğine dikkat çekti. Avrupa Yeşil Mutabakatı çerçevesindeki Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın (SKDM) Türkiye’nin ihracatını doğrudan etkilediğini belirten Bolat, Türkiye’nin geçiş döneminde SKDM kapsamındaki ürünlerde AB’nin en büyük ikinci tedarikçisi olduğunu söyledi. Bolat, 2025’te bu sektörlerdeki ihracatın yaklaşık yüzde 48’inin AB’ye yapıldığını kaydetti.

Bolat, mekanizmanın karbon kaçağını önleme amacını kabul ettiklerini, ancak uygulamada gerçek emisyon performansının doğru yansıtılması ve Türkiye’de ödenen karbon bedellerinin dikkate alınması gerektiğini vurguladı. Bu amaçla oluşturulan Türkiye-AB SKDM Çalışma Grubu aracılığıyla varsayılan değerler, doğrulama düzenlemeleri ve yenilenebilir kaynaklardan üretilen elektriğin değerlendirilmesi konularında çalışmalar yürütüldüğünü açıkladı.

Gerçek çevresel fayda ve finansman

Üçüncü olarak Bolat, kaynak verimliliği ve döngüsel ekonomiye geçişin rekabet gücü için de önemli olduğunu belirtti. Geri dönüştürülmüş içerik kuralları, çevresel ayak izi hesaplamaları ve dijital ürün pasaportları gibi yeni sürdürülebilirlik gerekliliklerinin, sanayi açısından gereksiz ticaret engelleri ve ek yükler oluşturmadan gerçek çevresel fayda sağlaması gerektiğini ifade etti.

Bakan, planların somut yatırım kararlarına dönüştürülmesi için hükümetler, kalkınma bankaları, teknoloji sağlayıcıları ve sanayicilerin birlikte hareket etmesi gerektiğini söyledi. Ulusal ETS aracılığıyla elde edilecek gelirlerin yeşil dönüşüm ve sanayide karbonsuzlaşmayı desteklemek için kullanılmasının öngörüldüğünü de aktardı.

Bolat, sanayinin karbonsuzlaştırılmasının yalnızca iddialı hedefler koymakla gerçekleşmeyeceğini; doğru politikalar, finansmana erişim ve sanayiyle yakın işbirliğinin gerekli olduğunu belirtti. Bolat konuşmasını, COP31 Başkanı olarak Türkiye’nin sanayinin uzun vadeli rekabet gücünü artırırken karbonsuzlaşma yatırımlarını hızlandırmak için uluslararası ortaklarla çalışmaya kararlı olduğunu yineleyerek tamamladı.